Sufi ve Sufiler

Gönül Dostlarına Selam Olsun

  • Online Kütüphane

  • Kitap Tavsiyesi

  • Site İçeriğinden

  • Site Bilgisi

    Üye Sayısı : 951
    Konu Sayısı : 247
    Sayfa Sayısı : 10365
    Kitap Sayısı: 82
    E- Kitap Sayısı: 131
    Video Sayısı: 327
    Yükleme Dosyası: 421
  • Ziyaret

    • 1,097,519 Sayfa izlenimi
  • NİYAZİ-İ MISRİ HAYATI

    Posted by seyyahin Haziran 30, 2007

    seyyahin_misri.jpg

    NİYAZİ-İ MISRİ HAYATI

    Niyazi-i Mısri hazretlerinin asıl adı Mehmet (Niyazi)dir..İkinci Osman devrinde 1617-1618 yıllarında (Hicri 1027)Malatyada şimdiki adı Soğanlı olan “İşpozi” kasabası’ndadoğmuştur.Babasının adı Ali Çelebidir.1638 de Medrese tahsilini tamamlayarak icazetalan divan sahibi Tanrısal ilimler üzerinde çalışarak bilhassa tefsir,hadis,fıkıhve tasavvuf alanlarında yavaş yavaş adını çevresine duyurmayabaşlamıştır.Tasavvufu daha başlangıçta iyi şekilde kavramasıyla yaptığıva’azları da o derece etkili oluyor ve büyük ilgi topluyordu.Babasının birNakşibendi tarikatı mensubu olmasına rağmen,henüz 21 yaşında genç bir vaiz ikenHalveti tarikatı şeyhi Malatyalı Hüseyin efendiye intisab etmiş ve sonuna kadar butarikatta kalarak coşkun bir sofi olmuştur.

    Henüz 25-26 yaşlarındabulundukları sırada hem Arapça lisanını ilerletmek,hem de tanınmış sofilerlegörüşmek ve onların kemal ve zevklerine erişme yollarını araştırmak maksadıylaşeyhinin ve ailesinin müsaadelerini alarak gezisine Bağdadtan başlayarak bütün Arapyarımadasını dolaşmış, o zamanlar hocası yalnız Mısırda bulunan “Miftah-ıUlumil Gayb” (Gayb ilimleri anahtarı) ilmini öğrenmek üzere Mısıra gidip EzherCamii civarında bir Kadiri şeyhinin yanına yerleşmiştir.

    Divan sahibi bir yandan Gayb ilmitahsiline devam ederken, bir yandan da Ezher Camii’nde va’azlar veriyor ve tanınmışilim adamları ve sofilerle ilişkiler kurarak, onlarla ilmi ve tasavvufi sohbetlerdebulunuyordu.Dört yıla yakın bir süre devam eden tahsil devresinin sonunda Niyazi birgece rüyasında “Abdülkadir-i Geylani” hazretlerini görür .Geylanirüyasında Niyazi’ye nasibinin bu şehirde olmadığını ve Anadolu tarafını işareteder.Bunun üzerine şeyhinden ısrarla izin ister,rüyasını duyan şeyhi,kendisinehilafet vermeyi teklif eder ise de O gitmede ısrar eder ve izin alıp Anadolu yoluylaİstanbul’a gelir.Sokullu Mehmet Paşa Medresesi’nde bir hücrede irşada başlar(1646).İstanbul’dan Bursa’ya gidip orada Veled-i Enbiya Camii kayyimi Ali Dede’nin evindeve Ulu Cami yakınındaki medresede oturan Niyazi-i Mısri,yine bir rüya üzerine Uşak’agiderek Halvetiyyenin Elmalı’lı Yiğitbaşı Ahmet Efendi kolundan ve Ümmi SinanHalifelerinden Şeyh Mehmed’e intisabedip tecdid-i biat eyler.Ümmi Sinan ile Elmalı’yagiderek şeyhinin dergahında imamlık,hatiplik ve şeyhinin oğluna öğretmenliktebulunur.Bir aralık İstanbul’a bir seyahat yapar. 1065 (1654-1655) te kendisine ÜmmiSinan tarafından hilafet verilmesine müteakip Uşak’a ve Kütahya’ya,Ümmi Sinan’ınölümünden sonra tekrar Uşak’a oradan Bursa’ya gidip Hacı Mustafa adlı birinin kızıile evlenir.Bir kız çocuğu olur.Abdal adlı bir tüccar, Niyazi’ye bir dergahyaptırır.Bu dergah 1080 (1669-1670) tarihinde merasimle açılır.SadrazamKöprülüzade Fazıl Ahmet Paşa’nın daveti üzerine Edirne’ye giden Niyazi,fazla değerverdiği cıfra dayanarak bazı sözler söylediğinden 1087 (1673) te Rodos’asürülür.Dokuz ay sonra affedilerek Bursa’ya döner. 1676 tarihinde sürüldüğüLimni Adası’nda 1691 senesine kadar sürgün hayatı yaşadıktan sonra affedilir.

    Ahmed II. devrinde Türk ordusununAvusturya üzerine hareketine karar verildiği zaman Bursa’da oturan Niyazi-i Mısri,Allahrızası için gazaya gideceğini bildirir. 1104 (1693) te müridlerinden 200 kişiyietrafına toplar.Niyazi’nin ,Bursa’da yeni kaplıca civarındaki Bademli Bahçe’de çadırkurdurup yola çıkmaya hazırlandığı duyulunca,mürüdleri çoğalan şethlerin hurucdavasına kalkıştıkları ve bu yüzden kan döküldüğü göz önünde tutularakkendisine Bursa’da kalıp hayır dua ile meşgul olması için Hatt-i Humayungönderilir.Padişahın Niyazi’ye gönderdiği mektup aynen şöyledir:

    “Mısri Efendi,selamımdan sonrasefere kasd ve azimetiniz olduğu mesmu-i hümayunum oldu.Sefere teveccühünüzden isehalvetinizde duaya meşgul olmanız ensebdir.Mahallinizden harekete rızay-i hümayunumyoktur.Huzur-i hatır ile zaviyenizde oturup asakir-i İslamiyye ve ğuzat-i mücahidineteveccüh-i tam ile mansur ve muzaffer olmaları duasında olmanız me’muldürvesselam.”

    Niyazi,padişahın bu isteğini kabuledemeyeceğini şu mektubu ile bildirir:

    “Bismillahirrahmanirrahim.Elhamdülillahi Rabbilalemin.Vassalatü vesselamü alaSeyyidina Muhammedin ve alihi ve sahbihi ecmain.Vesselamü ala halifeti’l Mehdiyyi.

    “Padişahım, “İnne mesele isakemeseli Adem” buyuruldu.Mümasili ilmül-esmada yığıldı.Kabul edene meslekdendi,kabul etmiyene şeytan dendi.Kazalik İsa,nüzulünde ilmü’l-esma ta’limeyledi.Kabul edene melek ve mehdi dendi,etmiyeneşeytan ve deccal dendi.Ondan nüzul-iİsa’ya gelince ne kadar enbiya ve rüsul geldiyse anlara muhalefet eden padişahlardankanğısı behremend oldu,muradına erdi? Cümlesi makhur oldular.

    “Padişahım,muhale ferman vermek akilişi değildir.Bir kevkebe tulu etmesün deyu ferman versen,yahut borusu (ağrısı)tutmuş avret doğursa padişaha asi olur mu? Padişahım,ben seni esirgerim,sana benimsu-i kasdım yoktur.Senin hayırhahınım.Senin düşmenim,beni sana yanlış bildirir.Budahi malumun ola ki enbiyada ve evliyada kizb ve hilaf ve müdahene olmaz.Bizim sana su-ikasdımız yoktur.Dediğimize itimat edin ve nüdemadan birisini şunu azl veya katleyledemem.Bu senin hizmetine layık değildir.Ancak umum üzre adleyle deyu nasihatederiz,kabul edersen senin izzetin ziyade olur; aziz olursun; kabul etmezsen zararıkendinize edersiniz.İsa nüzul etmesün deyu ferman verüp geru reddedemezsin.Ancak birmiktar ta’ciz edersen,me’yus olunca sonra nazarı Hak erişüp ol me’yusa necat verir..

    “el-Hasıl enbiyaya muhalefetteolmaktan men ederim. Nasihati kabul edersen, tahtında sabitkadem olursun. İsaAleyhisselam, kendi hakkında ala mele’innas haza mehdiyyüzzeman deyu şehadeteder.Şehadetini Allah taala kabul eder, cümle halk dahi kabul eder.Ve illa muhalefetinzararı kenduye aidolur, bilürsün. Nasihatim budur. Bu mektubu kendu şeyhine göstermeve re’yiyle amil olma. Şeyhu-l İslama ve ulemaya göster, anların re’yiyle amil ol.Alimkavli şeyhulislamı müşirdir. Anların işaretleriyle amil ol Ahmed adedidir 254Vesselamü ala men ittebe’a’l-hüda”.

    Niyazi, Padişahın emrine kulakasmıyarak Tekfur Dağına kadar gittiği gibi, yapılan te’kide de ehemmiyet vermemişidi (Silahtar, tarih, II,704).Hadiseyi duyan padişahın, şeyhe mahsus bir koçu araba,dervişler için de para gönderdiğine ve onu Tekfur Dağında karşılattığınabakılırsa Niyazi’yi çok saydığı anlaşılır. (Reşid, tarih, II,216).

    Niyazi-i Mısri’nin Edirne’yeyaklaşması ve padişaha, iş başında bulunan hainleri keramet ile birer birer habervereceği şayiası, pek çok kimselerin de şeyhi sabırsızlıkla beklemeleri devletadamları arasında telaş uyandırır.Sadrazam Bozok’lu Mustafa Paşa, Mısri Efendi’ninduasını almak istiyen ve sonra sefere çıkılmasını münasip gören Ahmed II yi, buzat geldiği takdirde büyük bir fitne zuhur edeceği yolundaki telkinleriyle fikrindenvazgeçirdi. Niyazi, 26 Şevval, 1104 (30 Haziran 1693) Salı günü Edirne’ye gelipva’zetmek üzere Selimiye Camiine indiği zaman, halk caminin etrafını almış,kalabalıktan içeriye girilemez olmuş idi. Bu durum karşısında Sadrazam, MısriEfendi eğer derhal sürgün edilmezse büyük bit karışıklık çıkacağınıpadişaha telkin ederek Şeyhin Limni’ye gönderilmesi hususunda bir ferman alır. ŞeyhEfendi hemen Tahtırevana bindirilip Boğazhisarındaki Kaptan Paşa’ya sevk olunarakLimni’ye gönderilir. 20 Recep 1105 (16 Mart 1694) Çarşamba günü Limni’de irtihal-idar-i beka eyler.

    Kaynak: http://www.geocities.com/koc_bulent

    About these ads

    Bir Cevap Yazın

    Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

    WordPress.com Logosu

    WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

    Twitter picture

    Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

    Facebook fotoğrafı

    Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

    Google+ fotoğrafı

    Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

    Connecting to %s

     
    Takip Et

    Her yeni yazı için posta kutunuza gönderim alın.

    Diğer 28 takipçiye katılın

    %d blogcu bunu beğendi: